Op 28 juni 2025 trad de European Accessibility Act (EAA) in werking — de EU-richtlijn die verplichte toegankelijkheids-standaarden oplegt aan digitale diensten, e-commerce, banken, mobiele apps, ATM's, ticket-machines, transport, boeken en meer. Voor Belgische rolstoelgebruikers (en breder: mensen met beperkingen) was dat op papier een enorme stap. Een jaar later stellen we de eerlijke vraag: wat merken we er concreet van?
Deze pillar is opinie en beoordeling — niet een lofzang. We noemen wat verbeterd is én wat achterblijft.
Wat de EAA voorschrijft — kort geschetst
De European Accessibility Act (Richtlijn 2019/882) legt sinds 28 juni 2025 verplichtingen op aan private ondernemingen die digitale diensten aanbieden aan consumenten. De 6 hoofddomeinen:
- E-commerce websites (met inbegrip van hotel-, ticket-, vervoer-boekingen)
- Bankdiensten en betalings-terminals
- Passagiersvervoer-diensten (websites, apps, ticket-machines)
- Elektronische boeken en e-readers
- Consumentenelektronica met communicatie-functies (smartphones, tablets, computers)
- Telefonie- en televisie-diensten
Handhaving in België: Economische Inspectie (FOD Economie) controleert e-commerce en bankdiensten op naleving. Klachten kunnen worden gemeld bij FOD Economie.
Bron voor detail: FOD Economie EAA-persbericht (juni 2025).
Waar we in 1 jaar concrete verbetering zien
1. Boeking-websites voor hotels en transport
NMBS/Belgian Trains, De Lijn, STIB/MIVB, TEC — hun online interfaces zijn in het afgelopen jaar merkbaar verbeterd op vlak van schermlezer-compatibiliteit, contrast, en toetsenbord-navigatie. Voor rolstoelgebruikers die tegelijk visuele of motorische beperkingen hebben is dat een concrete win.
Wat werkt: de meeste OV-boeking-apps zijn nu WCAG 2.1 AA-conform (of dichtbij).
Wat nog niet: complexere flows (assistentie-reservering met specifieke behoeften-opgave) blijven soms moeilijk.
2. Grote e-commerce spelers
Bol, Coolblue, Colruyt-Online, Delhaize.be, Bpost — de grote Belgische en Nederlandse e-commerce hebben aangepast. Voor gebruikers met schermlezer of alternatieve invoer-apparaten is het verschil merkbaar t.o.v. begin 2025.
Wat werkt: alt-text op product-foto's, betere formulier-labels, keyboard-navigatie.
Wat nog niet: checkout-flows blijven verwarrend, CAPTCHA-varianten vaak nog niet aangepast.
3. Overheid-portalen (federaal + Vlaams)
Federale en Vlaamse overheids-portalen waren al voor de EAA aan het werken aan toegankelijkheid (Toegankelijk Web-decreet). De EAA heeft dat momentum versneld — VAPH-website, mypension.be, fiscaal-portalen zijn merkbaar toegankelijker.
Wat nog niet: sommige legacy overheid-tools (specifieke aanvraag-formulieren voor specialistische regelingen) blijven achter.
Waar we teleurgesteld blijven
1. Kleinere e-commerce en KMO-webshops
De EAA geeft grote spelers > 5M€ omzet de nadruk. Kleinere webshops (lokale ondernemers, kleine sport-clubs, artisanale producenten) hebben weinig of geen prikkel om aan te passen. Voor rolstoelgebruikers die lokaal willen shoppen: het online-aanbod van kleine ondernemers blijft vaak ontoegankelijk.
Voorstel: Vlaams-Waalse actie om KMO-webshops via gratis audits + template-adviezen te ondersteunen. Kost weinig, impact hoog.
2. Aangepaste horeca-reservering online
Terwijl hotel-boekings-sites aangepast zijn, is restaurant-reservering een fragmenteerder verhaal. The Fork, Zenchef, en zelfstandige restaurant-sites hebben wisselende toegankelijkheid. Voor rolstoelgebruikers die aangepaste tafel + aangepast toilet willen bevestigen vóór ze reserveren, is dat frustrerend.
Voorstel: standaard veld "aangepaste toegang" in reserverings-platforms met verifieerbare criteria.
3. Handhaving is nog niet actief
De Economische Inspectie heeft in het eerste jaar vooral informatief gewerkt — waarschuwingen, controles, sensibilisering. Sancties zijn nauwelijks toegepast. Voor bedrijven zonder externe druk verandert er dan weinig.
Wat we willen zien: eerste symbolische boetes in 2026-2027 om te tonen dat de wet écht bijt.
4. Consumentenelektronica — nog geen zichtbare impact
Smartphones en tablets zijn al internationaal aangepast (Apple, Google, Microsoft hebben substantiële toegankelijkheids-features). Maar specifieke consumentenelektronica (huishoudapparaten, smart-home, wearables) blijft hit-and-miss. De EAA heeft hier nog niet de doorbraak gebracht.
Wat rolstoelgebruikers concreet kunnen doen
Als je een niet-conforme website tegenkomt (grote speler, EAA-scope):
- Meld het bij FOD Economie via het klachten-formulier
- Documenteer het probleem (screenshot, URL, gebruikers-flow)
- Contacteer de aanbieder direct — vaak volstaat een vriendelijke mail voor bewustwording
- Deel je ervaring via drempelvrij.be — Laat het ons weten
Wat we bij drempelvrij.be gaan doen
Voor 2026-2027 hebben we drie EAA-gerelateerde ambities:
- Audit-serie: 10 belangrijke Belgische e-commerce sites testen op EAA-conformiteit (rolstoel- en schermlezer-perspectief)
- Best-practice-blog: welke Belgische bedrijven doen het écht goed — met interviews indien mogelijk
- Klacht-flow-uitleg: hoe een niet-conforme site melden via FOD Economie, met concrete stappenplan
De volgende jaren
2026-2028: handhaving moet toenemen. Uniforme A-labels voor digitale diensten zouden een sector-doorbraak zijn.
2028: EU herzien van de EAA-scope. Kandidaat-uitbreidingen: kleinere webshops, thuis-omgeving-services, specifieke consumentenelektronica-categorieën.
Voor Belgische rolstoelgebruikers blijft de EAA een positief maar traag verhaal. Verbeteringen zijn er, maar fundamenteel gedigitaliseerde toegankelijkheid vereist een cultuurverandering die verder gaat dan wet-conformiteit.
Combineer met andere pillars
Tot slot
Na 1 jaar EAA is de balans positief maar traag. Grote e-commerce en OV-boeking zijn aangepast — dat is echt gewonnen terrein. Maar kleinere ondernemers, restaurant-reservering, handhaving, en consumentenelektronica blijven achter.
Onze aanbeveling aan de sector: niet wachten op sancties. Wie nu proactief aanpast, wint klant-loyaliteit en positioneert zich vóór de handhaving-cyclus die zeker gaat komen.
Onze aanbeveling aan rolstoelgebruikers: meld problemen actief bij FOD Economie. Dat is de druk die de wet nodig heeft om echt effect te hebben.
Heb je EAA-ervaringen (positief of negatief) die we kunnen opnemen? Laat het ons weten — we vullen deze pillar aan naarmate we meer casussen verzamelen.